Araç Değer Kaybı

Araç Değer Kaybı - Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu

Trafik kazaları, sadece fiziksel hasarlara değil, aynı zamanda araçların piyasa değerinde kalıcı ekonomik kayıplara da yol açmaktadır. Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu olarak, müvekkillerimizin mülkiyet haklarını korumak ve kaza sonrası oluşan maddi zararlarını en üst sınırdan tazmin etmek adına uzman kadromuzla hukuki destek sunuyoruz. İkinci el araç piyasasının yüksek seyrettiği günümüzde, aracınızın "kazalı" statüsüne geçmesi nedeniyle uğradığı değer düşüşü, yasal yollarla geri alınabilir bir haktır.

Araç Değer Kaybı - Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu

---

1. Araç Değer Kaybı Tazminatı ve Hukuki Temelleri

Araç değer kaybı, kusursuz veya az kusurlu olduğunuz bir trafik kazası sonucunda, aracınızın onarılmış olsa dahi ikinci el piyasasındaki satış değerinde meydana gelen azalmayı ifade eder. Türk hukuk sisteminde bu zarar, Borçlar Kanunu ve Karayolları Trafik Kanunu çerçevesinde "maddi tazminat" kalemi olarak kabul edilmektedir.

Değer Kaybı Talebinin Yasal Dayanakları

Değer kaybı davaları ve başvuruları, temelini 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil sorumluluğuna dayanan maddelerinden alır. Ayrıca, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca, işletenin ve sürücünün sorumluluğu kapsamında sigorta şirketlerinin bu zararı tazmin etme yükümlülüğü bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay’ın son dönemde verdiği kararlar, değer kaybı hesaplamalarında "gerçek zarar" ilkesinin uygulanmasını zorunlu kılmış, böylece mağdurların piyasa gerçeklerine uygun tazminat almalarının önü açılmıştır.

Tazminat Alabilmek İçin Gerekli Şartlar

Bir kazada değer kaybı talep edebilmek için ilk ve en önemli şart, kazanın oluşumunda %100 kusurlu olmamaktır. Eğer kazada hiçbir kusurunuz yoksa zararın tamamını, kısmi kusurunuz varsa (%25 veya %50 gibi) kusurunuz oranında indirimli haliyle tazminat alabilirsiniz. Diğer bir şart ise kazanın üzerinden 2 yıllık zamanaşımı süresinin geçmemiş olmasıdır. Ayrıca, hasar gören parçaların daha önce başka bir kaza nedeniyle onarılmamış veya değişmemiş olması, tazminatın hesaplanabilmesi için elzemdir.

Kimler Değer Kaybı Başvurusunda Bulunabilir?

Aracın mülkiyetine sahip olan gerçek veya tüzel kişiler bu başvuruyu yapabilir. Aracın ticari, binek veya kiralık olması fark etmeksizin, mülkiyet hakkı sahibi uğradığı zararın tazminini isteyebilir. Burada kritik nokta, hasarın boyutu değil, bu hasarın aracın piyasadaki algısını ve fiyatını ne yönde etkilediğidir. Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu olarak, dosyanızın bu şartları sağlayıp sağlamadığını ücretsiz ön inceleme ile tespit ediyoruz.

---

2. Değer Kaybı Hesaplama Yöntemleri ve Kriterler

Araç değer kaybı hesaplaması, geçmişte belirli matematiksel formüllere (kilometre ve yaş sınırlı) dayansa da, günümüzde piyasa rayiç değerleri esas alınarak yapılmaktadır. Bu durum, hesaplamanın çok daha teknik ve uzmanlık gerektiren bir hale gelmesine neden olmuştur.

Kilometre ve Yaş Faktörünün Güncel Durumu

Eskiden 165.000 kilometre sınırı veya 10 yaş sınırı gibi kısıtlamalar bulunmaktaydı. Ancak yüksek mahkeme kararlarıyla bu kısıtlamalar büyük oranda esnetilmiştir. Bugün, 200.000 kilometredeki bir aracın dahi, kaza sonrası piyasa değerinde ciddi bir düşüş yaşandığı kanıtlanabiliyorsa değer kaybı tazminatı alması mümkündür. Hesaplamada aracın kilometresi hala bir katsayı olarak kullanılsa da, tek belirleyici unsur değildir.

Hasarın Niteliği ve Onarım Kapsamı

Aracın hangi bölgesinden hasar aldığı, tazminat miktarını doğrudan etkiler. Örneğin, aracın plastik tamponu veya aydınlatma grubu gibi "değişebilir" parçalarındaki hasarlar bazı durumlarda değer kaybı yaratmazken; şasi, podye, direkler veya tavan gibi ana iskelet üzerindeki işlemler çok yüksek tazminat tutarları doğurur. Boya işlemlerinde ise "lokal boya" ile "tam boya" arasındaki fark piyasa rayici üzerinden değerlendirilir.

Piyasa Rayiç Değeri ve Eksper Raporu

Hesaplamanın kalbi, aracın kazadan bir saniye önceki piyasa değeri ile onarılmış halinin satılabileceği rakam arasındaki farktır. Bu farkı tespit etmek için bağımsız sigorta eksperleri tarafından hazırlanan "Değer Kaybı Ekspertiz Raporu" kullanılır. Bu raporlarda; aracın markası, modeli, donanım paketi, piyasadaki tercih edilebilirliği ve benzer ilanlardaki satış fiyatları baz alınır. Yanlış veya eksik hazırlanmış bir rapor, binlerce liralık hak kaybına yol açabilir.

---

3. Sigorta Şirketine Başvuru ve Tahkim Süreci

Değer kaybı tazminatının tahsil edilmesi için izlenmesi gereken yasal bir prosedür vardır. Bu prosedürün hatalı işletilmesi, talebin doğrudan reddedilmesine sebep olabilir.

Sigorta Şirketine İhbar ve 15 Günlük Süre

6098 sayılı Kanun gereği, dava açmadan veya tahkime gitmeden önce karşı tarafın Trafik Sigortasına (ZMSS) yazılı başvuru yapmak zorunludur. Sigorta şirketinin bu başvuruya 15 gün içinde cevap vermesi beklenir. Genellikle sigorta şirketleri ya başvuruyu reddeder ya da gerçek zararın çok altında (sembolik) bir ödeme teklif eder. Bu aşamada yapılan ödemeyi "haklarımızı saklı tutarak" kabul etmek, sürecin devamı için kritiktir.

Sigorta Tahkim Komisyonu Başvurusu

Sigorta şirketiyle uzlaşılamayan durumlarda, genel mahkemelere gitmek yerine çok daha hızlı sonuç veren Sigorta Tahkim Komisyonu tercih edilir. Tahkim süreci, yaklaşık 4 ila 8 ay arasında sonuçlanır ve verilen kararlar mahkeme ilamı niteliğindedir. Tahkim aşamasında profesyonel bir avukatla çalışmak, karşı tarafın avukatlarının sunacağı teknik itirazları çürütmek adına hayati önem taşır.

Gerekli Belgeler ve Dosya Hazırlığı

Başarılı bir başvuru için; Kaza Tespit Tutanağı, olay yeri fotoğrafları, araç ruhsatları, servis onarım faturası, parça dökümü ve ödeme yapılacak banka hesap bilgileri dosyada eksiksiz yer almalıdır. Özellikle kaza anı fotoğrafları, hasarın boyutunu ispatlamak adına en güçlü delildir. Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu, bu belgelerin toplanması ve dijital ortamda sigorta sistemine (SBM) entegre edilmesi sürecini bizzat yönetmektedir.

---

4. İkinci El Araç Piyasasında Değer Kaybının Etkisi

İkinci el araç alışverişinde tüketiciler, "boyasız" ve "değişensiz" araçlara yönelmektedir. Bu psikolojik ve ekonomik faktör, kaza yapmış araçların satışını zorlaştırmakta ve fiyatını düşürmektedir.

Tramer Kaydı ve Ekspertiz Sorgulamaları

Günümüzde araç alacak her kişi "5664" servisinden hasar sorgulaması yapmakta veya aracı ekspertiz merkezine götürmektedir. Yapılan onarım ne kadar mükemmel olursa olsun, sistemde görünen "Ağır Hasarlı" veya "Çarpma" ibareleri aracın değerini düşürür. Tazminat süreci, işte bu "etiket" farkının yarattığı zararı gidermeyi amaçlar.

Ticari Araçlarda Kazanç Kaybı ve Değer Kaybı Farkı

Taksi, kamyon veya kiralık araç gibi ticari nitelikteki araçlarda, kaza sonrası sadece değer kaybı değil, aracın serviste yattığı süre boyunca elde edilemeyen "kazanç kaybı" da talep edilebilir. Değer kaybı sigortadan alınırken, kazanç kaybı doğrudan kusurlu araç sahibi ve sürücüsünden talep edilir. Bu iki ayrı tazminat kaleminin birbirine karıştırılmadan yönetilmesi gerekir.

Araç Değer Kaybında Kasko Şirketinin Rolü

Genel kural olarak değer kaybı karşı tarafın trafik sigortasından istenir. Ancak bazı kapsamlı kasko poliçelerinde "Değer Kaybı Teminatı" bulunabilir. Eğer kazada %100 kusurluysanız ve kaskonuzda bu özel madde varsa, kendi sigortanızdan da tazminat almanız mümkün olabilir. Poliçe analizi yapmadan sürece başlamak yanlış beklentilere yol açabilir.

---

5. Değer Kaybı Davalarında Avukatın Önemi

Değer kaybı süreci, sadece bir dilekçe verme işlemi değil; sigorta hukuku, borçlar hukuku ve teknik otomotiv bilgisinin birleştiği bir uzmanlık alanıdır.

Hak Kayıplarının Önlenmesi ve Eksik Ödemeler

Sigorta şirketleri, kendi iç algoritmalarıyla hesaplama yaparak genellikle gerçek zararın %20-30'unu ödemeyi teklif eder. Vatandaşlar bu parayı aldıklarında hakkının bittiğini düşünebilir. Oysa bir avukat aracılığıyla yapılan itirazlarda, bakiye kalan %70'lik kısmın faiziyle birlikte tahsil edilmesi sağlanır.

İcra Takibi ve Kesin Tahsilat

Tahkimden veya mahkemeden karar almak yetmez, bu kararın paraya dönüştürülmesi gerekir. Sigorta şirketlerine karşı başlatılan icra takipleri, ödemenin hızlıca banka hesabına geçmesini sağlar. Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu olarak, ilamlı icra takibi süreçlerinde profesyonel takip mekanizmalarımızla sonuç odaklı çalışıyoruz.

Ücret Politikası ve Müvekkil Memnuniyeti

Büromuz, araç değer kaybı dosyalarında genellikle "başarı primi" esasıyla çalışmaktadır. Yani tazminat tahsil edilene kadar müvekkillerimizden büyük meblağlar talep edilmez; risk paylaşılır. Bu sayede her ekonomik gruptan araç sahibi, hakkını arama imkanına kavuşur.

---

Aracınızda oluşan değer kaybını profesyonel bir ekiple geri almak ister misiniz? Hemen bizimle iletişime geçerek dosyanızın güncel değerini öğrenebilir ve hukuki süreci başlatabilirsiniz.